(Alle Sampol-artikels, behoudens die van de laatste 6 nummers, worden hier integraal beschikbaar gesteld. Geen overname zonder bronvermelding.)

Europa na de stormen

boekessay

december 2017
De Ville Ferdi
2017

Als in dat psychologie-experiment waarin wie te gefocust is op een basketbal die wordt rondgegooid, mist dat een gorilla door beeld wandelt, hebben weinigen gemerkt dat de Europese Unie door alle crisissen van de voorbije jaren heen fundamenteel is veranderd. Ze is veel politieker geworden, heeft zich daar aan aangepast maar wordt ook meer dan ooit gecontesteerd. Ook op het wereldtoneel is ze zich aan het emanciperen. Drie recente boeken hebben de gorilla wel gezien en analyseren de transformatie van de Europese Unie. Een uitgebreide bespreking.

 

Ik moet voorzichtig zijn, want wanneer ik dit schrijf moet december nog beginnen, maar 2017 lijkt een relatief kalm jaar voor de Europese Unie te zijn geweest. Dat zegt vooral veel over de voorgaande jaren.

Maar toch. Dit jaar was er een zonder dat een lidstaat zich per referendum uit de unie terugtrekt. Of ook zonder dat een lidstaat net niet uit de euro tuimelt. Een jaar zonder lange nachtelijke toppen over reddingpakketten die net op tijd klaar geraken voor op maandagochtend in het verre oosten de beurzen openen. En zonder klinkende ruzie tussen staatshoofden en regeringsleiders over hoe en waar vluchtelingen moeten worden opgevangen.

Dat relatief kalme jaar 2017 bood dan ook wat ruimte voor contemplatie. Binnen officiële Europese kringen werd een reflectie-oefening over ‘de toekomst van de EU’ opgestart, met een witboek en vijf thematische papers waarin verschillende toekomstscenario’s worden voorgelegd. De debatten daarover meanderen momenteel door de instellingen.

Maar ook waarnemers konden eindelijk wat afstand nemen van de crisis van de dag. En zich dus toeleggen op waar ze goed in zijn: orde scheppen in, of beter gezegd na, de chaos. Nu de stormen van eurocrisis, vluchtelingencrisis, Brexit en geopolitieke hoogspanning aan de oost- en zuidgrens wat gaan liggen zijn, overschouwen ze het terrein. Wat staat er nog recht in de Europese Unie? Of opnieuw beter: na alle oplapwerk en renovaties die gebeurd zijn terwijl de stormen woedden, hoe ziet het Europese bouwwerk er nu uit?

Over die vraag verschenen recent drie boeken in het Nederlands: Na de kater: hoe we ons geloof in de Europese Unie verliezen van Bart Haeck, De nieuwe politiek van Europa van Luuk van Middelaar en Make Europe Great Again van Sven Biscop.

Na de kater. Hoe we ons geloof in de Europese Unie verliezen De nieuwe politiek van Europa Make Europe Great Again

Bart Haeck
Polis, Antwerpen, 2017

Luuk van Middelaar
Historische Uitgeverij, Groningen, 2017
Uitgeverij Lannoo, Tielt, 2017

 

(..)

Ferdi De Ville
Professor Centrum voor EU-studies (UGent)

Samenleving en politiek, Jaargang 24, 2017, nr.10 (december), pagina 70 tot 74

Free business joomla templates
Ontwerp Amsab - Powered by Amsab helpdesk